İngiltere'den İsrail'e Batı Şeria yerleşimleri için ticaret yasağı

Birleşik Krallık Dışişleri Bakanı Ed Miliband, 8 Eylül 2026'da Avam Kamarası'nda yaptığı konuşmada, işgal altındaki Batı Şeria'daki yasa dışı İsrail yerleşimleriyle yapılan ticareti kısıtlama kararı aldıklarını duyurdu. Miliband, başta İsrailli yerleşimcilerin Filistinlilere yönelik gerçekleştirdiği "etnik temizlik" olmak üzere çeşitli gerekçeleri sıraladı ve İsrail hükümetinin Filistin halkının maruz kaldığı zorla yerinden edilme ile hak ihlallerine göz yumduğunu vurguladı.

Bölgesel bir eğilimin parçası

Birleşik Krallık'ın bu kararı, Eylül 2026'da pek çok Batılı ülkenin Batı Şeria'daki yasa dışı yerleşimlerle ticari ilişkilerini kısıtlamaya yönelik adımlar attığı bir döneme denk geldi. Nisan 2024'ten bu yana 20'ye yakın devletin Filistin'i resmen tanıması da iki devletli çözüme olan uluslararası bağlılığın güçlendiğine işaret ediyor. Uluslararası Adalet Divanı'nın 19 Temmuz 2024 tarihli danışma görüşü de dahil olmak üzere çeşitli uluslararası kararlar, söz konusu yerleşimleri uluslararası hukuk açısından yasa dışı kabul etmektedir.

İsrail'in misilleme adımları

Birleşik Krallık'ın ticaret yasağı kararı İsrail'de sert bir karşılık buldu. İsrail hükümeti, işgal altındaki topraklar statüsündeki Doğu Kudüs'teki İngiltere Başkonsolosluğunun 30 gün içinde kapatılması talimatını verdi. Buna ek olarak ABD öncülüğündeki Uluslararası Gazze Destek Merkezi'ndeki İngiliz personelinin çıkarılması, Filistin Yönetimi güvenlik güçlerine verilen İngiliz eğitim desteğinin sonlandırılması ve belirli İngiliz yetkililer ile vatandaşlarına giriş yasağı getirilmesi gibi misilleme adımları da devreye sokuldu.

İsrail'de iç gerilim

İsrail basınında yer alan haberlere göre, İsrail İç İstihbarat Servisi Şin-Bet Direktörü David Zini, Yerleşimler ve Ulusal Misyonlar Bakanı Orit Strock ile yaptığı toplantıda yerleşimci grupların "idari gözetim" altına alınmasını önerdi. Bu gelişme, güvenlik bürokrasisi içinde mevcut hükümete yönelik artan rahatsızlığın bir yansıması olarak değerlendiriliyor.

Cenevre Uluslar Enstitüsü Rektör Yardımcısı Dr. Blerim Mustafa, Anadolu Ajansı için kaleme aldığı analizde, 27 Ekim'de yapılması planlanan 2026 İsrail genel seçimleri öncesinde Avrupa'nın ticaret yasaklarının Tel Aviv yönetimine siyasi rotasını değiştirmesi gerektiğine dair net bir mesaj verdiğini vurguladı. Mustafa'ya göre İsrail, mevcut yerleşim politikaları nedeniyle uluslararası arenada siyasi bir yalnızlığa sürüklenme tehlikesiyle karşı karşıya.