2026 Nobel Kimya Ödülü Kagan ve Soai'ye verildi

İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi, 2026 Nobel Kimya Ödülü'nün sahiplerini 7 Ekim'de düzenlediği basın toplantısıyla açıkladı. Fransız kimyager Henri B. Kagan ile Japon kimyager Kenso Soai, "asimetrik organik sentezde doğrusal olmayan etkilerin ve otokatalizin keşfi" alanındaki öncü çalışmaları nedeniyle bu yılın en prestijli bilim ödülüne layık görüldü.

Ödül kazanan bilim insanları kimler?

1930 yılında Fransa'da doğan Henri B. Kagan, Paris'teki Sorbonne Üniversitesinde eğitim gördü ve 1960'ta College de France'tan doktora derecesini aldı. Organik ve organometalik kimya, asimetrik sentez ile asimetrik kataliz alanlarındaki çalışmalarıyla uluslararası alanda tanınan Kagan, bu dallarda onlarca yıllık birikimini ödüle taşıdı. Hiroşima doğumlu Kenso Soai ise 1950 yılında dünyaya geldi. Tokyo Üniversitesi mezunu olan Soai, doktora unvanını 1979'da aldı ve organik kimyager kimliğiyle asimetrik otokataliz araştırmalarına yön verdi.

Araştırmanın önemi

Akademinin açıklamasına göre, ödüle konu olan çalışmalar özellikle ilaç geliştirme ve biyolojik açıdan etkin moleküllerin üretimi alanlarında kritik bir öneme sahip. Asimetrik sentez, aynı kimyasal formüle sahip ancak birbirinin ayna görüntüsü olan moleküllerin yalnızca biyolojik açıdan yararlı olanının seçici biçimde üretilmesine olanak tanıyor.

Ödül miktarı ve takvim

Nobel Ödülleri kapsamında kazananlara madalya ve diploma ile birlikte 12 milyon İsveç kronu değerinde para ödülü takdim ediliyor. Tıp ve fizik dallarının ardından açıklanan kimya ödülünün ardından, 8 Ekim Perşembe günü edebiyat, 9 Ekim Cuma günü barış ve 12 Ekim Pazartesi günü ise ekonomi alanındaki Nobel ödüllerinin sahipleri duyurulacak. Ödüller, her yıl Alfred Nobel'in ölüm yıl dönümü olan 10 Aralık'ta düzenlenen törenle sahiplerine teslim ediliyor.