Şi ve Trump Beyaz Saray'da buluştu: Yeni ticaret düzenlemesi açıklandı

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, Washington'daki Beyaz Saray'da ABD Başkanı Donald Trump ile heyetler arası görüşme gerçekleştirdi. Çin Dışişleri Bakanlığı'nın açıklamasına göre Şi, iki ülkenin ekonomi ve ticaret heyetleri arasındaki istişarelerde yeni bir ortak düzenlemede uzlaşıldığını bildirerek bunun "iki ülke halkları, endüstrileri ve küresel ekonomi için iyi haber" olduğunu vurguladı.

Geçici uzlaşı Ocak 2027'ye uzatıldı

İki ülkenin ekonomi heyetleri, zirve öncesindeki görüşmede 10 Kasım'da sona erecek geçici ticaret uzlaşısının süresini Ocak 2027'ye uzatma konusunda anlaştı. Taraflar arasındaki geçici uzlaşı, Ekim 2025'te Güney Kore'nin Busan şehrinde gerçekleştirilen Şi-Trump görüşmesinde sağlanmıştı. Trump'ın ikinci iktidar döneminde Washington'ın tarife artışları ve teknoloji kısıtlamaları ile Pekin'in nadir toprak elementleri ihracatına getirdiği kontroller nedeniyle iki ülke ilişkileri ciddi biçimde gerilmişti.

Şi, ekonomik ve ticari ilişkilerin istikrarının "işbirliği konularının listesinin genişletilmesi ve sorun oluşturan konuların listesinin kısaltılmasına" bağlı olduğunu ifade etti. İşbirliğinin iki yönlü bir süreç olduğunu da vurgulayan Şi, her iki tarafın birbirine karşı savunmacı davranmak yerine karşılıklı güçlü oldukları yönleri öne çıkarabileceğini belirtti.

Yapay zeka diyaloğu gündemin merkezinde

Zirvenin öne çıkan başlıklarından birini yapay zeka güvenliği oluşturdu. Şi, Çin ve ABD'nin yapay zeka alanında rekabetin yanı sıra işbirliği de yapabileceğini savunarak diyaloğun sürdürülmesi, risk ve faydalar konusunda görüş alışverişi yapılması ile kötüye kullanımın birlikte önlenmesi çağrısında bulundu. İki ülkenin, yapay zekanın oluşturabileceği risklere karşı bilgi paylaşımı ve erken uyarı mekanizmasını kapsayan bir "yapay zeka diyaloğu" başlatması bekleniyor. Ancak ABD'nin risklerin kontrolüne odaklanan yaklaşımı ile Çin'in daha kapsamlı bir küresel yapay zeka yönetimi oluşturulmasını savunan tutumu arasındaki fark, bu alandaki müzakerelerin önündeki temel engel olmayı sürdürüyor.

Tayvan ve bölgesel krizler de masada

Şi, Tayvan meselesinde ülkesinin tutumunu yineleyerek Washington yönetimini "Tayvan'ın bağımsızlığı" konusunda doğru duruşa sahip olmaya davet etti. İki lider ayrıca Orta Doğu, Ukrayna ve Kore Yarımadası'ndaki gelişmeleri de ele aldı. Şi, ABD ile İran'ın nükleer sorun dahil kapsamlı bir anlaşmaya ulaşmalarını ve en kısa sürede barışa kavuşmalarını dilediğini açıkladı. Hürmüz Boğazı'ndaki kesintinin küresel enerji ticaretine etkileri ile Yemen'deki Husilerin Babulmendeb Boğazı'na yönelik olası tehdidi de görüşmelerin ekonomik boyutunu şekillendiren başlıklar arasında yer aldı.