Gazze'nin atık suları İsrail'in içme suyu tesislerini vurdu

Gazze'deki çökmüş atık su altyapısından Akdeniz'e boşaltılan arıtılmamış lağım suları, İsrail kıyısında devasa bir mikroalg patlamasına neden oldu. Sınırın hemen karşısında 100 kilometreye kadar uzanan bu alg tabakası, İsrail'in altı ana tuzdan arındırma tesisinden beşinin filtrelerini tıkayarak tesislerin günlerce kapanmasına ve ardından düşük kapasiteyle çalışmasına yol açtı. Uzmanlar, yaklaşık üç yıl süren savaşın ardından Gazze'deki yıkımın çevresel sonuçlarının artık İsrail'e de sıçradığını söylüyor.

Günde 45 bin metreküp arıtılmamış atık su denize akıyor

Gazze'deki Kıyı Belediyeleri Su İdaresi Başkan Yardımcısı Ömer Şatat, bölgedeki beş atık su arıtma tesisinin tamamının devre dışı kaldığını ve her gün yaklaşık 45 bin metreküp arıtılmamış lağım suyunun Akdeniz'e aktığını açıkladı. Bunun yanı sıra özellikle El Mevasi'deki gayriresmi kamplarda bulunan foseptik çukurlarından her gün yaklaşık 15 bin metreküp arıtılmamış atık yer altı sularına sızıyor. Sınır Tanımayan Doktorlar'ın raporuna göre, 7 Ekim 2023'ten bu yana Gazze'nin su ve sanitasyon altyapısının yüzde 90'ı tahrip edildi; su kuyuları, taşıyıcı hatlar, rezervuarlar ve tuzdan arındırma ünitelerine doğrudan saldırılar düzenlendi.

Bilim insanları: Kirlilik sınır tanımıyor

Ben-Gurion Üniversitesi Zuckerberg Su Araştırmaları Enstitüsü'nden tuzdan arındırma uzmanı Jack Gilron, arıtılmamış lağım sularının Gazze'den denize boşaltılmasının İsrail'in güney Akdeniz kıyısındaki su üretim altyapısına yönelik riskleri artırdığını vurguladı. İsrail sivil toplum kuruluşu Zalul Çevre Derneği de kirliliğin siyasi sınır tanımadığını belirterek, "Atık sular, mikroalgleri ve siyanobakterileri besleyen azot ve fosfor gibi besin maddeleri içeriyor" uyarısında bulundu. EcoPeace Orta Doğu'nun Filistin Direktörü Nada Majdalani ise Gazze'de hepatit A vakalarında artış gözlemlediklerini ve olası bir salgının yalnızca Gazze sınırları içinde kalmayacağını söyledi.

Gazze'de su krizi derinleşiyor, İsrail'de tasarruf çağrısı

Savaş öncesinde Gazze'nin su ihtiyacının yüzde 80'ini karşılayan kıyı akiferi, şu an deniz suyu ve atık sularla kirlenmiş durumda ve insan tüketimine uygun değil. Bölge halkı su tankerlerine bağımlı hale gelirken, El Mevasi'ye sığınan pek çok kişi bulaşık ve çamaşır suyunu sokağa dökmek zorunda kaldığını, bunun durgun su birikintileri ve kemirgenlerin çoğalmasına zemin hazırladığını aktarıyor. Öte yandan İsrail'de yetkililer, tuzdan arındırma kapasitesi tam olarak yeniden devreye girene kadar vatandaşları suyu dikkatli kullanmaya çağırıyor; ülkenin güneyinde su tedariki azaltılırken çiftçilere sulamayı durdurmaları talimatı verildi. Ekonomistler bu durumun gıda fiyatlarını artıracağını öngörüyor.

Zalul Derneği ve EcoPeace, İsrail'in Gazze'deki sivil işlerden sorumlu birimi COGAT'ı bölgenin kanalizasyon sisteminin onarılmasına yardımcı olmaya ve atık suyun İsrail kontrolündeki bölgelerde arıtılmasına izin vermeye çağırdı. COGAT yorum taleplerine yanıt vermedi. Uluslararası Kızılhaç Komitesi Gazze Sözcüsü Pat Griffiths ise kışın başlamasıyla birlikte durumun daha da kötüleşmesinin muhtemel olduğunu söyledi.