Orta Doğu savaşı AB'de akaryakıtı yüzde 33'e kadar zamladı

Orta Doğu'daki savaşın küresel petrol piyasalarında yarattığı arz güvenliği kaygıları, Avrupa Birliği genelinde akaryakıt fiyatlarını sert biçimde yukarı çekti. Avrupa Komisyonu'nun haftalık petrol bülteni verilerine göre AB genelinde vergiler dahil ortalama benzin (Euro-süper 95) fiyatı, 23 Şubat'taki litre başına 1,64 avrodan 7 Eylül itibarıyla 2,04 avroya yükseldi; bu yaklaşık yüzde 24'lük bir artışa karşılık geliyor.

Dizel fiyatları benzinden daha hızlı arttı

Aynı dönemde dizel fiyatlarındaki yükseliş çok daha sert oldu. AB genelinde litre başına 1,59 avro olan dizel fiyatı, 7 Eylül'de yaklaşık yüzde 33 artışla 2,11 avroya ulaştı. Avrupa'da dizel piyasasında arz koşullarının sıkılaşması, bu yakıtın benzinden daha hızlı pahalanmasında belirleyici etken olarak öne çıktı. Brent ham petrolün varil fiyatı ise Orta Doğu'daki çatışmaların tırmanmasıyla eylülde 100 doların üzerine çıktı.

Bölgesel farklılıklar

Üye ülkeler arasındaki karşılaştırmada benzin fiyatlarındaki en yüksek artış Danimarka ve Finlandiya'da görüldü. Danimarka'da litre başına benzin fiyatı yaklaşık yüzde 36 artışla 1,94 avrodan 2,63 avroya, Finlandiya'da ise yine yaklaşık yüzde 36 artışla 1,71 avrodan 2,32 avroya çıktı. Bu iki ülkeyi yüzde 32 ile Çekya ve Polonya, yüzde 29 ile Litvanya izledi. Dizel fiyatlarında ise en sert artış yaklaşık yüzde 47 ile Bulgaristan'da kaydedildi; litre fiyatı 1,23 avrodan 1,81 avroya yükseldi. Bulgaristan'ı yaklaşık yüzde 44 ile Çekya, yüzde 42 ile Finlandiya, yüzde 39 ile Polonya ve yüzde 38 ile Belçika izledi.

Komisyon: Acil sorun yok ama risk sürüyor

Avrupa Komisyonu, 8 Eylül'de yaptığı açıklamada Orta Doğu'daki durumun istikrarsızlığını koruduğunu ve bölgedeki jeopolitik belirsizliğin dizel ile jet yakıtı başta olmak üzere petrol ürünleri piyasalarında fiyat oynaklığını artırdığını bildirdi. Komisyon, mevcut koşullarda AB'de petrol arz güvenliği açısından acil bir sorun bulunmadığını ancak çatışmanın seyrinin önümüzdeki hafta ve aylarda piyasaları daha da sıkılaştırabileceği uyarısında bulundu. Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştirilen petrol taşımacılığına ilişkin belirsizliklerin de fiyat baskısını besleyen unsurlar arasında yer aldığı belirtildi.